Washington, 8 juni. De oudste Witte Huis-verslaggever, de legendarische Helen Thomas (89), zit zonder baan.
De VS wisten vorige week niet wat ze met de Israëlische aanval op het Turkse hulpkonvooi voor Gaza aanmoesten. De militaire operatie (negen doden) verdedigen was voor veel Amerikanen moeilijk, maar Israël afvallen ook: het voorval was ongeschikt voor de morele helderheid waar ze in de VS zo van houden.
Totdat de nestor van de politieke journalistiek, Helen Thomas (89), het land afgelopen weekeinde alsnog een alibi verschafte om als één man achter Israël te gaan staan; Thomas zelf verloor er haar baan mee.
Ze vertelde een website dat Israël „als de sodemieter uit Palestina moet vertrekken’’ en bevestigde desgevraagd dat „joden terug moeten keren naar Polen, Duitsland [en Amerika]’’.
Thomas was niet meer het journalistieke kopstuk van weleer. Na 57 jaar in het Witte Huis perskorps was ze afgezakt naar de Hearst Corporation, die nog een paar regionale dagbladen uitgeeft. En hoewel Thomas met haar krassende stem nog dagelijks op de eerste rij in het Witte Huis was te vinden, bleef meestal geheim wat ze schreef: haar columns werden nog zelden afgedrukt.
Maar toen haar opmerkingen over Israël eind vorige week gingen circuleren, werd zij behandeld alsof ze nog steeds een journalistieke celebrity was. Oud-woordvoerder Ari Fleischer van George W. Bush eiste haar vertrek, een voormalig medewerker van Bill Clinton noemde haar een „antisemitische fanaticus’’, en een leger commentatoren keerde zich tegen haar: Israël steunen was moeilijk vorige week, Thomas aanvallen bleek een stuk comfortabeler.
De hoogbejaarde journaliste, kind van Libanese ouders, maakte haar excuses. Het was te laat. Gisteren noemde het Witte Huis haar uitspraken „beledigend en laakbaar’’, en dat was de doodsteek: even later verspreidde Hearst het bericht dat Thomas haar werk „met onmiddellijke ingang’’ zal stoppen.
Het markeert het einde van een bijzondere carrière. Thomas was de eerste vrouwelijke voorzitter van de persvereniging van Washington. Zij was de eerste vrouwelijke Witte Huis-verslaggever en volgde vanaf John F. Kennedy, die in 1961 aantrad, alle Amerikaanse presidenten. Ze was de enige vrouwelijke verslaggever die Richard Nixon vergezelde op zijn eerste reis naar China in 1972. Ze speelde zichzelf in diverse films, waaronder The American President (1995).
De manier waarop ze vragen stelde – agressief, neerbuigend – vonden de meeste moderne Witte Huis-verslaggevers verouderd. Zij groeiden op met de routine dat een president vragen zelden beantwoordt, en ze slechts gebruikt als voorzet om zijn eigen verhaal kwijt te kunnen. Thomas’ houding was in hun ogen ineffectief geworden - omdat ze een president alleen maar van zich afstootte.
Zelf hield Thomas tot op het laastst vast aan haar aanpak. „Leugenaar, leugenaar!”, schreeuwde ze over Irak in 2003 tegen George W. Bush. Andere journalisten zagen het besmuikt aan. Maar progressieve activisten gebruikten de beelden later om haar op een voetstuk te plaatsen: Helen Thomas, de enige verslaggever die de president de waarheid durfde te zeggen.
NRC.nl
8 juni 2010 |
